ยินดีต้อนรับ บุคคลทั่วไป สมัครสมาชิก
 
ผู้สนับสนุน


ข้อมูลวิชาการที่น่าสนใจทั่วโลก

ข้อตกลงขององค์การการค้าโลกส่งผลเสียต่อนโยบายสุรา

วันที่ : 0000-00-00 / อ่าน : 540

ข้อตกลงขององค์การการค้าโลกส่งผลเสียต่อนโยบายสุรา

 

จากบทความจำนวนมากที่ตีพิมพ์ตั้งแต่ปี ค.ศ. 2000 เป็นต้นมา ผู้เกี่ยวข้องกับนโยบายสุราได้ตระหนักว่ากฎหมายการค้าโลกอาจเป็นภัยคุกคามต่อนโยบายสุรา ผู้นิพนธ์มีความเห็นว่า เราควรต้องคำนึงถึงผลดีผลเสียของนโยบายขององค์การค้าโลก 3 รูปแบบ คือ นโยบายแบบปกป้องการค้า นโยบายที่คำนึงถึงสุขภาพ และนโยบายผสมกึ่งปกป้องการค้ากึ่งคำนึงถึงสุขภาพ นอกจานี้ ผู้นิพนธ์ยังกล่าวถึงความเชื่อผิดๆ ที่ว่า นโยบายบางอย่าง (ที่เป็นประโยชน์ต่อสุขภาพ) เป็นเรื่องผิดกฎหมายการค้าระหว่างประเทศ

ผู้นิพนธ์ได้ทำการทบทวนเอกสารต่างๆ ทั้งทางวิชาการและบทความที่เผยแพร่ในวงแคบเพื่อศึกษารายละเอียดและทางเลือกต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับข้อตกลงการค้าที่สำคัญ โดยเฉพาะ General Agreement on Trade in Services (GATS)และ General Agreement on Tariffs and Trade (GATT) ซึ่งเป็นข้อตกลงสำคัญขององค์การการค้าโลก (World Trade Organization, WTO)

                ข้อตกลงขององค์การการค้าโลกสามารถยับยั้งนโยบายสุราได้ในหลายรูปแบบ ไม่เพียงแต่ด้านการค้า แต่ยังรวมถึงด้านบริการ (การทำตลาดและการวางจำหน่าย) อีกด้วย แม้ว่าข้อตกลงดังกล่าวจะอนุญาตให้แต่ละประเทศละเมิดข้อตกลงได้หากมี “ความจำเป็น” ในการปกป้องสุขภาพของประชาชน แต่การอ้างถึง “ความจำเป็น” ดังกล่าว เช่น นโยบายสุรา จำเป็นต้องผ่านการทดสอบความจำเป็น (necessity test) ขององค์การการค้าโลกซึ่งหมายความว่า มาตรการที่ใช้จะต้องเป็นมาตรการที่ก่อให้เกิดการจำกัดการค้าน้อยที่สุด ซึ่งการตัดสินในเรื่องนี้เป็นเรื่องที่ไม่สามารถคาดการณ์ได้ บ่อยครั้งที่คำอุทธรณ์ถูกตัดสินบนพื้นฐานของกฎหมายเพียงอย่างเดียว ซึ่งผลก็คือ การยึดมั่นกับข้อตกลงที่แต่ละประเทศได้ทำความตกลงไว้ ถ้าประเทศใดต้องการถอนข้อตกลงดังกล่าว ก็มักจะต้องชดเชยให้ประเทศคู่ค้าด้วยผลประโยชน์ทางการค้าอื่น ซึ่งมากจนหลายประเทศที่ยากจนไม่สามารถให้ได้

                นโยบายปกป้องการค้า (protectionist policies) คือ นโยบายที่มีจุดมุ่งหมายที่จะปกป้องอุตสาหกรรมสุราภายในประเทศจากการแข่งขันของต่างชาติ นโยบายในลักษณะนี้ ไม่ว่าจะเป็นนโยบายด้านภาษีหรือด้านอื่นๆ มีโอกาสน้อยมากที่จะได้รับอนุญาตให้ดำเนินการภายใต้กฎหมายพื้นฐานขององค์การการค้าโลก การที่ประเทศต่างๆ ที่ไม่สามารถปกป้องอุตสาหกรรมสุราของตนจากการแข่งขันของต่างชาติ ทำให้เกิดการลดราคาและการขยายตลาดสุราอย่างรวดเร็ว ปัญหานี้ได้เกิดขึ้นแล้วกับการค้าบุหรี่ ซึ่งพบว่าการค้าเสรีของบุหรี่ทำให้เกิดการแข่งขันที่รุนแรง จึงทำให้เกิดการขยายตลาดบุหรี่ในประเทศกำลังพัฒนา โดยเฉพาะการขยายการบริโภคในกลุ่มวัยรุ่นและสตรี สำหรับปัญหาสุราอาจจะยังไม่ชัดเจนนัก แต่การค้าเสรีของสุราในประเทศสวิสเซอร์แลนด์ก็เป็นตัวอย่างให้เห็นว่า การค้าเสรีดังกล่าวนำไปสู่การลดราคาและการดื่มสุรามากขึ้น อย่างไรก็ตาม มีบางครั้งเช่นกันที่องค์การการค้าโลกตัดสินการร้องเรียนโดยคำนึงถึงนโยบายกึ่งปกป้องการค้ากึ่งปกป้องสุขภาพ และนโยบายปกป้องสุขภาพ

                ความเชื่อที่ว่าองค์การการค้าโลกไม่อนุญาตให้ใช้นโยบายที่มีแรงจูงใจด้านสุขภาพ (health-motivated policies) เป็นความเชื่อที่ไม่ถูกต้อง ตัวอย่างเช่น เมื่อไม่นานมานี้ องค์การอนามัยโลก (World Health Organization) ได้แสดงความเห็นในเรื่องนี้ว่า “การให้ความสำคัญกับกฎหมายการค้าระหว่างประเทศในขณะนี้และการขับเคลื่อนของการค้าเสรีมากกว่าสาธารณสุขอาจไม่สามารถนำมาใช้ในหลายๆ ประเทศ” ผู้นิพนธ์ได้ย้ำให้เห็นว่า ผู้กำหนดนโยบายมีอิสระที่จะกำหนดนโยบายด้านสุราได้เกือบทุกอย่าง หากนโยบายเหล่านั้นมีวัตถุประสงค์เพื่อสุขภาพล้วนๆ และพยายามทำทุกอย่างให้เกิดการค้าที่เป็นมิตรต่อประเทศคู่ค้าของตน

 

ความเห็นของผู้สรุป 

                แนวคิดพื้นฐานของข้อตกลงทางการค้าระหว่างประเทศภายใต้กรอบขององค์การการค้าโลก คือ การกำจัดข้อจำกัดด้านการค้าเสรีและบริการ ภายใต้กรอบขององค์การการค้าโลกนี้ เครื่องดื่มแอลกอฮอล์จัดว่าเป็นสินค้าชนิดหนึ่งซึ่งไม่ต่างจากสินค้าอื่น เว้นแต่ว่าจะมีประเทศใดประเทศหนึ่งดำเนินการอย่างจำเพาะเจาะจงเป็นอย่างอื่นในเรื่องนี้ แนวคิดเช่นนี้ก่อให้เกิดความขัดแย้งกับแนวทางการจัดการปัญหาสุราซึ่งนำเสนอโดยนักวิจัยหรือองค์การด้านสุขภาพ เช่น แนวคิดของThomas Babor และคณะที่ว่า “สุรา…ไม่ใช่สินค้าธรรมดา” ซึ่งชี้ให้เห็นว่า สุราก่อให้เกิดผลเสียอย่างยิ่งต่อสุขภาพประชากร แต่ละประเทศไม่ควรปล่อยให้สุราเป็นสินค้าที่ไม่มีการควบคุม การดำเนินการตามความจำเป็นเพื่อจำกัดการบริโภคสุราเพื่อลดปัญหาสุขภาพส่วนบุคคลและสังคมเป็นสิ่งจำเป็น และบางครั้งอาจก่อให้เกิดขัอขัดแย้งด้านการค้าได้

                การที่ข้อตกลงขององค์การการค้าโลกไม่ได้แยกสินค้าเกี่ยวกับเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ออกจากสินค้าอื่น ทำให้ข้อตกลงเหล่านี้เป็นอุปสรรคสำคัญประการหนึ่งในการดำเนินนโยบายสุราของหลายประเทศ โดยเฉพาะประเทศกำลังพัฒนา เป็นที่แน่นอนว่า นโยบายสุราที่ดีมักก่อให้เกิดอุปสรรคด้านการค้าสุรา ตัวอย่างเช่น ประเทศหนึ่งๆ ไม่สามารถตั้งกำแพงภาษีสำหรับสุราต่างประเทศในระดับสูงได้ เพราะจะทำให้เกิดความไม่เทียมทางการค้าระหว่างสุราในประเทศและสุราต่างประเทศ ซึ่งเป็นการทำผิดข้อตกลงขององค์การการค้าโลก หากการเก็บภาษีสุราต้องทำอย่างเท่าเทียมระหว่างสุราในประเทศกับสุราต่างประเทศ ผู้ผลิตสุราในประเทศจำเป็นต้องดำเนินการทางการตลาดอย่างหนักเพื่อต่อสู้กับสุราต่างประเทศที่มีชื่อเสียงมายาวนาน เป็นที่นิยมทั่วโลก มีการโฆษณาในสื่อต่างๆ ทั่วโลก และใช้กลไกการตลาดสมัยใหม่เพื่อเพิ่มยอดขาย ภาวะเช่นนี้ ย่อมนำไปสู่การแข่งขันที่รุนแรงกว่าการแข่งขันกันเองของผู้ผลิตรายเล็กในประเทศกำลังพัฒนา การแข่งขันที่รุนแรงดังกล่าวย่อมนำไปสู่ความพยายามควบคุมราคาสุราให้อยู่ในระดับต่ำ และการพยายามขยายตลาดผู้ดื่มให้กว้างขวางยิ่งขึ้น ดังนั้นตราบใดที่องค์การการค้าโลกยังคงเห็นว่าเครื่องดื่มสุราไม่จากสินค้าอื่น ความพยายามควบคุมราคาสุราให้อยู่ในระดับต่ำ และการพยายามขยายตลาดผู้ดื่มให้กว้างขวางขึ้นจะยังคงดำเนินต่อไป ท้ายที่สุดมาตราการต่างๆ ที่แต่ละประเทศ โดยเฉพาะประเทศกำลังพัฒนา พยายามดำเนินการเพื่อลดการดื่มสุราคงสำเร็จได้ยาก

 

Key words: alcohol policy, alcohol-related harm, globalization, international law, public health, trade agreement, World Trade Organization

ที่มา: Baumberg BAnderson P. Trade and health: how World Trade Organization (WTO) law affects alcohol and public health. Addiction. 2008;103:1952-8.

Link: http://www3.interscience.wiley.com/journal/121398987/abstract